Ludobójstwo na Polakach w ZSRR – spotkanie muzealne

"Być Polakiem w Sowietach, w latach 30-tych, to tak jak być Żydem w państwie Hitlera…" – 6 kwietnia w Muzeum Podkarpackim odbędzie się spotkanie muzealne z Piotrem Szubarczykiem. Tematem będzie "Ludobójstwo dokonane na Polakach, obywatelach sowieckich, w latach 30. XX Wieku – na tle innych sowieckich zbrodni tego czasu".

Podczas spotkania w Muzeum 6 kwietnia, historyk Piotr Szubarczyk będzie mówił o sowieckich zbrodniach na Polakach dokonanych w przededniu II Wojny Światowej.

Czym była Operacja Polska NKWD (1937 – 1938)? Na mocy rozkazu nr 00485 z 11 sierpnia 1937 r., wydanego przez ludowego komisarza spraw wewnętrznych ZSRS Nikołaja Jeżowa, pod rzekomym zarzutem przynależności do Polskiej Organizacji Wojskowej (POW) prowadzącej rzekomo działalność szpiegowsko-wywrotową na rzecz Polski represjonowano nie mniej niż 139 835 osób, z czego zamordowano – najczęściej strzałem w tył głowy – nie mniej niż 111 091. Zdecydowaną większość ofiar „operacji polskiej” NKWD stanowili Polacy, ale wśród represjonowanych znaleźli się też Rosjanie, Ukraińcy, Białorusini, Żydzi i przedstawiciele innych grup narodowych i etnicznych zamieszkujących ZSRS.

Dodatkowo, na podstawie rozkazu nr 00486 z 15 sierpnia 1937 r., represjom poddano żony i dzieci skazanych „zdrajców Ojczyzny”. O ile do tej pory bolszewicy mordowali ludzi z powodu ich pochodzenia społecznego, o tyle tym razem po raz pierwszy wzięli na cel konkretną grupę etniczną. Jedynym „grzechem” ofiar „operacji polskiej” NKWD była ich narodowość.

– Szacuje się, że w okresie Wielkiego Terroru życie straciło co najmniej 200 tys. naszych rodaków. Mimo tak olbrzymiej skali zbrodni „operacja polska” NKWD z lat 1937-1938 do dziś nie zaistniała w masowej wyobraźni – podkreśla Katarzyna Krępulec-Nowak z działu oświatowo-promocyjnego Muzeum Podkarpackiego w Krośnie.

Piotr Szubarczyk – ukończył studia na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Gdańskiego. Od 1976 działacz opozycji demokratycznej w PRL. Działał w ramach Studenckiego Komitetu Solidarności, Ruchu Młodej Polski, Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela. W 1978 na uniwersytecie był organizatorem spotkań na temat cenzury dotyczącej zbrodni katyńskiej. Od 2001 pracownik Biura Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku. Autor kilku książek i ponad 400 artykułów popularnonaukowych poświęconych najnowszej historii Polski m.in. Czerwona apokalipsa.

Agresja Związku Sowieckiego na Polskę i jej konsekwencje. Konsultant przy produkcji spektaklu Teatru Telewizji pt. Inka 1946 oraz filmu dokumentalnego pt. Dywizja nastolatków. Odznaczony medalami Pro Patria i Pro Memoria. Na wniosek byłych więźniów politycznych Prezydent RP przyznał mu 1 kwietnia 2011 Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski za „wybitne zasługi w upowszechnianiu wiedzy o najnowszej historii Polski”.

„Być Polakiem w Sowietach, w latach 30-tych, to tak jak być Żydem w państwie Hitlera…”
6 kwietnia (piątek), godz. 17.00,
Muzeum Podkarpackie,
Pałac Biskupi, ul. Piłsudskiego 16,
wstęp: 1 zł.

mp, pd