Głos sprzeciwu: zdrowie, przyroda i krajobraz

Mieszkańcy osiedli Traugutta oraz Grota-Roweckiego sformułowali szereg zarzutów wobec planowanej konstrukcji o wysokości 37,30 metra. Do krośnieńskiego magistratu wpłynęły dwie petycje w tej sprawie. Pierwsza z dnia 3 grudnia 2025 (data wpłynięcia) roku od mieszkańców ulic: Traugutta, Guzikówka, Mała, Wyszyńskiego, Witosa i Langiewicza, gdzie podpisało się pod nią 61 mieszkańców oraz druga z dnia 13 stycznia 2026 roku (data wpłynięcia) od mieszkańców Osiedla Traugutta i Grota Roweckiego, pod którą znajduje się 40 podpisów.

Główną obawą jest wpływ promieniowania elektromagnetycznego (PEM) na organizm ludzki, szczególnie w kontekście długotrwałej ekspozycji. Protestujący powołują się na zasadę minimalizowania oddziaływania (ALARA) i wskazują na radykalne podniesienie dopuszczalnych norm PEM w Polsce, które od 2020 roku wzrosły ze 0,1 W/m² do 10 W/m². W ich ocenie brak jest rzetelnych, wieloletnich badań potwierdzających całkowite bezpieczeństwo takich instalacji dla kolejnych pokoleń.

Poza kwestiami zdrowotnymi, podnoszony jest argument naruszenia ładu przestrzennego. Maszt ma stanąć w dolinie potoku, pod skarpą, na której znajduje się Sanktuarium św. Jana Pawła II (parafia pw. św. Piotra Ap. i św. Jana z Dukli ) przy ul. Wyszyńskiego. Według wyliczeń mieszkańców, konstrukcja będzie górować nad kościelną skarpą o około 27 metrów, co jak uważają - trwale zeszpeci krajobraz rekreacyjny wzdłuż Lubatówki. Dodatkowo, działka na której ma powstać inwestycja jest terenem zalewowym, który w przeszłości znajdował się całkowicie pod wodą, co budzi lęk o stabilność budowli i bezpieczeństwo ekosystemu rzecznego, będącego ostoją dla ptactwa.

Czy maszt obniża wartość działki? Wyniki badań

Badania wskazują, że maszty telefonii komórkowej (BTS) nie mają istotnego, negatywnego wpływu na ceny nieruchomości i atrakcyjność działek. Analizy przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie (2023-2024) nie wykazały korelacji między bliskością nadajników (GSM, LTE, 5G) a spadkiem wartości nieruchomości mieszkaniowych. W niektórych przypadkach bliskość masztu może nawet nieznacznie zwiększać atrakcyjność działki, zapewniając lepszy zasięg i dostęp do szybkiego Internetu.

Stanowisko Urzędu Miasta: inwestycja zgodna z literą prawa

Z punktu widzenia Magistratu sytuacja jest klarowna pod względem prawnym. Wydział Planowania Przestrzennego i Budownictwa zaznacza, że organ administracji nie ma możliwości odmowy wydania pozwolenia na budowę, jeśli inwestor spełni wszystkie wymogi ustawowe. Dokumentacja przedłożona przez spółkę P4 (operatora sieci Play) została oceniona jako kompletna. Analiza wykazała, że inwestycja jest zgodna z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego "Śródmieście IX", który dopuszcza lokalizację infrastruktury technicznej na terenach zieleni krajobrazowo-ekologicznej (symbol 36.ZKE).

Masztu 5G (Play) przy ul. Bieszczadzkiej (w sąsiedztwie restauracji KFC) powstał w 2025 roku.

Urząd podkreśla również, że zgodnie z dokumentacją projektową, pole elektromagnetyczne o poziomie wyższym niż dopuszczalne dla miejsc dostępnych dla ludności nie będzie występować poniżej 32,5 metra nad poziomem terenu. Oznacza to, że zasięg tzw. ponadnormatywnego pola zamyka się wyłącznie w granicach działki inwestycyjnej i znajduje się wysoko nad głowami mieszkańców oraz dachem najbliższej zabudowy jednorodzinnej. Inwestor uzyskał także niezbędne pozwolenie wodnoprawne od "Wód Polskich" na lokalizację obiektu na obszarze zagrożonym powodzią oraz decyzję o wyłączeniu gruntu z produkcji rolniczej.

Brak dialogu czy brak narzędzi prawnych?

Największy żal mieszkańcy mają o brak konsultacji społecznych i ograniczenie kręgu stron postępowania. Zgodnie z Prawem budowlanym, stroną w procesie o pozwolenie na budowę jest tylko inwestor oraz właściciele działek znajdujących się w bezpośrednim obszarze oddziaływania obiektu. W tym przypadku, dzięki technicznej kwalifikacji masztu, obszar ten został ograniczony wyłącznie do terenu inwestycji, co wykluczyło sąsiadów z formalnego udziału w postępowaniu. Mieszkańcy czują się pominięci w dialogu o przestrzeni, którą wspólnie współtworzą.

Choć prawo zdaje się stać po stronie inwestora, protestujący nie składają broni. Domagają się zakupu czujników monitorujących PEM w mieście oraz podjęcia rozmów z właścicielem działki w celu zerwania umowy dzierżawy. Zapowiadają również bardziej radykalne formy protestu, w tym blokady dróg, jeśli ich głos nie zostanie uwzględniony w dalszych etapach funkcjonowania instalacji.

Bezpieczeństwo publiczne a rozwój telekomunikacyjny

Doświadczenia z budową masztów w Krośnie pokazują skrajnie różne reakcje społeczne. Przykładem była inwestycja przy ul. Zręcińskiej z 2023 roku, która – mimo obaw lotniska i protestów sąsiadów – zakończyła się aktem wandalizmu i podpaleniem konstrukcji. Maszt powstał i służy lokalnym mieszkańcom.

Maszt operatora sieci Play przy ul. Zręcińskiej.

Z zupełnie innym odbiorem spotkała się budowa masztu 5G przy ul. Bieszczadzkiej (w sąsiedztwie restauracji KFC) w 2025 roku, która przebiegła bez sprzeciwu mieszkańców. Warto podkreślić, że jeden z masztów telefonii komórkowej, tym razem operatora sieci Plus mieści się na dachu budynku Szkoły Podstawowej nr 14 w Krośnie przy ul. Wojska Polskiego.

Należy jednak pamiętać, że niszczenie infrastruktury telekomunikacyjnej to nie tylko straty materialne, ale przede wszystkim uderzenie w bezpieczeństwo obywateli. Nowoczesne maszty zapewniają kluczową łączność, umożliwiając: niezakłócone połączenia z numerami alarmowymi, precyzyjną lokalizację osób w sytuacjach zagrożenia, czy stabilny dostęp do usług cyfrowych niezbędnych w codziennym życiu.

Spotkanie informacyjno-edukacyjne

W odpowiedzi na petycję mieszkańców sprzeciwiających się budowie masztu, Biuro Innowacji Społecznych Urzędu Miasta Krosna organizuje spotkanie informacyjne. Wydarzenie ma na celu odniesienie się do obaw lokalnej społeczności oraz wyjaśnienie szczegółów planowanej inwestycji.

Szczegóły spotkania:

- Data: 29 stycznia 2026 (czwartek),
- Godzina: 17:00,
- Miejsce: Szkoła Podstawowa nr 15 w Krośnie, ul. Kisielewskiego 18.

W dyskusji wezmą udział przedstawiciele operatora sieci Play (P4 Sp. z o.o.), pracownicy Urzędu Miasta (wyjaśnią kwestie prawne i środowiskowe) oraz niezależny ekspert, który pomoże rozwiać wątpliwości zgłaszane przez autorów petycji.

Petycje można zobaczyć tutaj:

- Petycja mieszkańców Krosna w sprawie sprzeciwu wobec planów budowy masztu sieci bazowej telefonii komórkowej

- Odpowiedź na petycję mieszkańców w sprawie sprzeciwu wobec planów budowy masztu sieci bazowej telefonii komórkowej Play

- Petycja mieszkańców Osiedla "Traugutta" i Osiedla "Stefana Grota-Roweckiego" 2026 r. przeciwko budowie masztu stacji bazowej telefonii komórkowej PLAY przy ul. Traugutta